Euroja drejt një pamjeje të re: Ja kur priten kartëmonedhat e reja dhe çfarë do të ndodhë me ato aktuale
Banka Qendrore Evropiane (BQE) po përgatit një seri të re të kartëmonedhave euro, në kuadër të një procesi që synon modernizimin e tyre, përmirësimin e sigurisë dhe rritjen e përdorshmërisë.
Megjithatë, qytetarët që kanë aktualisht kartëmonedha euro nuk kanë arsye për t’i zëvendësuar ato. Kartëmonedhat e serive aktuale do të vazhdojnë të ruajnë vlerën e tyre dhe do të mbeten në qarkullim edhe pas prezantimit të serisë së re.
Dizajni përfundimtar pritet të vendoset deri në fund të vitit 2026
Në korrik, BQE prezantoi 10 propozime për pamjen e ardhshme të kartëmonedhave, të ndara në dy tema kryesore: “Kultura evropiane” dhe “Lumenjtë dhe zogjtë”.
Qytetarët e eurozonës patën mundësinë të shprehnin preferencat e tyre përmes një ankete online, e cila përfundoi më 21 shtator. Sipas BQE-së, rreth 9 milionë qytetarë evropianë morën pjesë në procesin e konsultimit.
Hapi i radhës i takon Këshillit Drejtues të BQE-së, i cili do të marrë në konsideratë rezultatet e konsultimit publik, vlerësimin e jurisë së ekspertëve dhe analizat teknike përpara se të miratojë dizajnin përfundimtar. Vendimi pritet të merret deri në fund të vitit 2026.
Si mund të duken kartëmonedhat e reja?
Një nga temat e propozuara është “Kultura evropiane”, e cila fokusohet te personalitete të rëndësishme të historisë dhe kulturës evropiane, si dhe te hapësira dhe institucione që lidhen me arsimin, artin dhe kulturën.
Në një nga propozimet, kartëmonedha prej:
* 5 euro – Maria Callas
* 10 euro – Ludwig van Beethoven
* 20 euro – Marie Skłodowska-Curie
* 50 euro – Miguel de Cervantes
* 100 euro – Leonardo da Vinci
* 200 euro – Bertha von Suttner
Në pjesën tjetër të kartëmonedhave mund të paraqiten biblioteka, institucione arsimore, skena të shfaqjeve artistike dhe hapësira të tjera që pasqyrojnë diversitetin kulturor evropian.
Tema e dytë, “Lumenjtë dhe zogjtë”, fokusohet te natyra dhe biodiversiteti i Evropës. Propozimet lidhin peizazhe ujore dhe lloje të ndryshme zogjsh me ndërtesa dhe institucione evropiane.
Është e rëndësishme të theksohet se këto janë ende propozime dhe nuk përfaqësojnë dizajnin përfundimtar të kartëmonedhave.
Pse po ndryshojnë kartëmonedhat?
Procesi është pjesë e përpjekjeve të BQE-së për të modernizuar kartëmonedhat euro, të cilat përdoren që nga futja e monedhës së përbashkët në qarkullim në vitin 2002.
Ndër objektivat kryesore janë forcimi i elementeve të sigurisë kundër falsifikimit dhe përmirësimi i aksesueshmërisë dhe përdorshmërisë së kartëmonedhave, veçanërisht për personat me dëmtime të shikimit.
BQE planifikon të ruajë prerjet aktuale, nga 5 deri në 200 euro, ndërsa pritet të ruhen edhe karakteristikat themelore të serisë aktuale, përfshirë përmasat dhe ngjyrat bazë.
A duhet të ndërrohen kartëmonedhat që kemi?
Jo.
Miratimi i një dizajni të ri nuk do të thotë se kartëmonedhat aktuale do të bëhen menjëherë të pavlefshme.
Sipas BQE-së, kartëmonedhat e serive aktuale dhe të mëparshme do të vazhdojnë të ruajnë vlerën e tyre dhe do të mbeten në qarkullim edhe pasi seria e re të hyjë në përdorim.
Për këtë arsye, qytetarët që mbajnë kursime në euro nuk kanë nevojë të ndërmarrin asnjë veprim tani.
Kur do të dalin kartëmonedhat e reja?
Data e saktë e hyrjes në qarkullim ende nuk është përcaktuar.
Edhe pasi të miratohet dizajni përfundimtar, do të nevojiten disa vite për zhvillimin e elementeve të sigurisë, testimin dhe prodhimin e kartëmonedhave të reja.
Pra, ndryshimi nuk do të ndodhë menjëherë. Euroja do të marrë një pamje të re, por kartëmonedhat që përdoren sot do të vazhdojnë të jenë të vlefshme.
Me pak fjalë: BQE po përgatit një kapitull të ri për kartëmonedhat euro, por qytetarët nuk kanë nevojë të ndryshojnë apo të zëvendësojnë paratë që kanë në duar.
